CUMHURİYETİ SAVUNMAK BİR GÜVEN MESELESİDİR!..
İstanbul Barosu seçiminde Prof. Dr. Ümit Kocasakal’ın 10 bin 227 oyla yeniden başkanlığa seçilmesi, üzerinde düşünülmesi gereken bir sonuçtur.
Dokuz adayın yarıştığı seçimde mevcut başkan Prof. Dr. İbrahim Özden Kaboğlu’nun önüne geçen Kocasakal’ın başarısını, yalnızca gruplar arasındaki ittifaklarla veya geçmiş başkanlığından gelen tanınırlığıyla açıklamak yeterli midir? [1]
Bence seçim, Cumhuriyet’in “kurucu ilkelerinin korunmasını” öncelikli bir güven meselesi olarak gören avukatların arayışı bakımından da okunmalıdır.
Seçim sonrasındaki açıklamalar ve tartışmalar, bu düşünceyi daha somut biçimde ele almamızı sağlıyor…
☆☆☆
Uzun zamandır Cumhuriyet’in temel kurumlarının aşındırıldığı, denetim mekanizmalarının etkisizleştirildiği, seçimle oluşan iradenin çeşitli müdahalelerle “sınırlandırıldığı” eleştirileri yapılıyor.
Bu eleştirileri paylaşan yurttaş için mesele, günlük siyasi tartışmaların çok ötesindedir.
Kaygı, ülkenin hangi kurallarla yönetileceği ve yarın hangi güvencelere sahip olunacağıdır.
Böyle dönemlerde seçmen, adayların söyledikleri kadar hangi ilkelerde ısrar ettiklerine de bakar.
Baskı arttığında nerede duracaklarını, hangi değerleri pazarlık konusu yapmayacaklarını bilmek ister.
Kocasakal’ın laik Cumhuriyet, üniter devlet, ulus devlet ve Anayasa’nın değiştirilemez hükümleri üzerindeki belirgin vurgusunun, bu beklentiye karşılık verdiğini düşünüyorum.
Seçimin ardından aynı ilkeleri yeniden dile getirmesi, kazandığı desteğe yüklediği anlamı da gösteriyor. [2]
☆☆☆
Seçimden önce, 17 Ekim tarihli olarak paylaşılan çağrı metninde Kocasakal, yarışın Cumhuriyet’in, hukuk devletinin ve savunmanın geleceğiyle ilgili olduğunu söylüyordu.
Vurgusu açıktı: “Ülkeye ve Cumhuriyet’e sadakat!
Görevde liyakat!
Mesleği savunmada kararlılık ve cesaret!” [3]
☆☆☆
Seçildikten sonra da aynı çerçeveyi sürdürdü.
Cumhuriyet’e verdiği söyleşide, ittifakın farklılıklarını koruyan üç grubun Cumhuriyet, hukuk devleti ve Atatürk’e bağlılık temelinde birleşmesiyle oluştuğunu anlattı.
Aldığı desteği de “kurucu değerlere” ilişkin duyarlılık ve bu konuda kendilerine duyulan güvenle açıkladı.
Bu, seçmenin gerekçesini ölçen bir araştırma değildir; fakat seçilen başkanın kendisine verilen sorumluluğu nasıl anladığını gösterir. [4]
☆☆☆
Sözcü’ye yaptığı açıklamada ise yargının hak ve özgürlükler bakımından “tehdit” oluşturduğunu savundu.
Yeni anayasa tartışmalarında ilk dört madde korunuyor görünürken başka maddeler üzerinden bunların içinin boşaltılabileceği uyarısında bulundu.
Bu hukuki ve siyasi değerlendirme, “kurumsal aşınma” kaygısıyla doğrudan örtüşüyor. [5]
Ülkücü ve milliyetçi avukatların desteğini de bu zeminde değerlendirmek gerekir.
İttifakta İstanbul Milliyetçi Avukatlar Grubu yer alıyor.
Kocasakal, bozkurt işareti yapan destekçileri sorulduğunda onları Atatürk milliyetçisi olarak tanımlıyor, kendisini de Altı Ok milliyetçiliği içinde konumlandırıyor. [6]
Buradan bütün ülkücülerin veya MHP’nin kurumsal tercihini çıkaramayız.
Gördüğümüz, farklı geçmişlerden gelen avukatların belirli ilkelerde birlikte hareket edebilmesidir…
☆☆☆
Türk bayrağının genel kurul salonunda açılması da semboller üzerinden bir tartışma yarattı.
Divan, bayrağın herkesin ortak değeri olduğunu hatırlattı. [7]
Bu ortaklık önemlidir.
Bayrak, herhangi bir grubun mülkiyetine sokulmadan bağımsızlığın ve ortak yurttaşlığın simgesi olarak savunulmalıdır.
Bir simgenin hukuk kurumundaki en güçlü karşılığı, temsil ettiği “eşitliği ve bağımsızlığı” uygulamada korumaktır…
☆☆☆
Sonucun Özgür Özel’e uyarı olarak okunması da bu noktada anlam kazanıyor.
Ruşen Çakır, Kaboğlu’nun listesinde Yeni Partili avukatların bulunduğunu, buna karşılık Kocasakal’ın kazanmasından memnun olan Yeni Partililerin de olduğunu belirtiyor. [8]
Dolayısıyla resmî bir parti desteğinden veya bütün Yeni Parti seçmenlerinin yenilgisinden söz edemeyiz.
Bence uyarı şudur: Cumhuriyet’in kurucu ilkelerine ilişkin kaygıları karşılamayan bir siyasi dil, parti aidiyetiyle seçmeni kendiliğinden yanında tutamaz.
Soner Yalçın’ın sonucu Cumhuriyetçi düşüncenin hâlâ karşılık bulması üzerinden yorumlaması da bu tartışmanın bir parçasıdır. [9]
Özel’in Kocasakal’ı arayarak kutladığı, hukukun üstünlüğü ve savunma hakkı mücadelesinde başarı dilediği de kayda geçirilmelidir. [10]
Bundan sonrası, seçim sonucunu kişisel hesaplaşmaya dönüştürmekten çok, bu güven arayışını anlayabilme meselesidir…
☆☆☆
Burada Kaboğlu hakkında hakkaniyetli olmak zorundayız.
Kaboğlu’nun belediyelere yönelik operasyonlar karşısında sessiz kaldığını söyleyemeyiz.
İmamoğlu’nun gözaltına alınma biçimine açıkça karşı çıktı. [11]
CHP yönetiminin mahkeme kararıyla değiştirilmesi ve Genel Merkez’in polis zoruyla boşaltılması konusunda da eleştiriler yöneltti.
Kılıçdaroğlu ve ekibinin tutumunu demokrasi söylemleriyle çelişkili buldu; partinin yeniden kurultay iradesine başvurmasını istedi. [12]
Bunları görmezden gelmek, savunduğumuz düşüncenin inandırıcılığını zedeler.
Ancak bir hukukçunun belirli hukuksuzluklara karşı çıkması, seçmenin onun bütün anayasal ve siyasal yaklaşımını benimsemesini gerektirmez.
Avukatlar, Kaboğlu’nun hak savunuculuğunu değerli bulurken “Cumhuriyet’in geleceği” konusunda Kocasakal’ın çizgisini kendilerine daha yakın görmüş olabilirler…
☆☆☆
Kaboğlu’nun değişmez maddelere “olumlu anlamda” dokunulabileceğine ilişkin açıklamasıyla başlayan tartışmayı da bu çerçevede değerlendirmek gerekir. [13]
Sonradan ilk üç maddenin değiştirilmesinin teklif dahi edilemeyeceğini savunduğunu açıklamıştır. Bu açıklaması da kayda geçirilmelidir. [14]
Bununla birlikte, Cumhuriyet’in temel niteliklerinin tehlikede olduğuna inanan seçmen, bu alanda daha belirgin bir dil bekleyebilir.
Teknik açıklamaların doğruluğunu tartışmanın yanında, kendisini temsil edecek kişinin siyasal yönünü de bilmek ister.
Benim seçim sonucunda gördüğüm işaret budur: Avukatların bir bölümü, mevcut hukuksuzluklara karşı çıkmanın yanında, gelecekteki aşınmayı önleyecek bir kararlılık aramış olabilir…
☆☆☆
Bu yorumu bütün seçmenlere mal edemeyiz.
Kocasakal yaklaşık yüzde 34 oyla kazanmıştır.
Mesleki sorunlar, ittifaklar ve adayların deneyimi de tercihlerde etkili olabilir. [1]
Nitekim geçmiş başkanlığındaki adliye giriş uygulamaları ve savunma anlayışı üzerinden eleştiriler de yayımlandı. [15]
Güven talebi, yeni yönetimin eleştiri ve denetim dışında tutulmasını gerektirmez…
☆☆☆
İstanbul 2 No’lu Barosu seçiminde ise farklı bir tabloyla karşılaşıyoruz.
AKP ve MHP çevrelerinin desteklediği Ali Kasım Tuna’nın, Rıza Saka karşısında altı oyla kaybetmesi dikkat çekicidir. [16]
Ancak bu sonucu doğrudan Cumhur İttifakı politikalarının reddi saymak güçtür.
Saka’nın seçimden hemen sonra AKP İstanbul İl Başkanlığı’nı ziyaret etmesi ve baronun kuruluşunu Cumhurbaşkanı’nın iradesiyle Cumhur İttifakı milletvekillerinin desteğine bağlaması, böyle bir yorumu sınırlar. [17]
Her iki sandığı aynı siyasi sonucun kanıtı haline getirmeye çalışmak yerine, her birinin kendi anlamını aramak gerekir…
☆☆☆
İstanbul Barosu seçiminin düşündürdüğü asıl mesele, “Cumhuriyeti savunma” iddiasının nasıl bir güven üretebildiğidir.
Bu güven yalnızca güçlü sözlerle kurulamaz.
Cumhuriyeti savunmak; laikliğe, yurttaşların eşitliğine, bağımsız yargıya, savunma hakkına ve seçimle oluşan iradeye birlikte sahip çıkmayı gerektirir.
Siyasi görüşünü beğenmediğimiz kişinin hakkını korumak da bu sorumluluğun içindedir.
Cumhuriyetçilik, bu ilkeleri günlük tutumlara dönüştürdüğü ölçüde umut verir.
Belediye başkanının da avukatın da öğrencinin de aynı hukuki güvencelerden yararlanmasını ister.
Yargının siyasi hesaplara göre işlemesine, devlet gücünün parti içi mücadelelerde kullanılmasına karşı durur…
☆☆☆
Kocasakal’ın başarısını bu nedenle bir “beklenti ve sorumluluk” olarak okuyorum.
Kendisini destekleyen avukatların bir bölümü, Cumhuriyet’in kurucu ilkelerine ilişkin açık söyleminin uygulamada da karşılık bulmasını bekliyor olabilir.
Baro sandığı bütün Türkiye adına konuşmaz.
Fakat oradan gelen bir işareti anlamaya çalışmak da gereksiz değildir.
Ben o işarette, kaygıyla birlikte bir arayış görüyorum: Cumhuriyet’in geleceğini savunacak, söylediğinin arkasında duracak ve hukuku herkes için koruyacak bir temsil arayışı.
Bu arayışın karşılığını vermek, sandıktan çıkan desteğin asıl sınavıdır…
Av. Cemil Can
Dipnotlar ve kaynaklar
[1] İstanbul Barosu, 28 Ekim 2026: 10.227 ve 7.022 oy ile yaklaşık yüzde 34’lük destek bu duyuruya dayanmaktadır.
[2] Bianet, 25 Ekim 2026: Üniter devlet, ulus devlet ve Anayasa’nın ilk dört maddesine ilişkin vurguları aktarılıyor.
https://bianet.org/haber/istanbul-barosunun-yeni-baskani-umit-kocasakal-oldu-324778
[3] 17 Ekim tarihli olarak paylaşılan seçim çağrısı:. Alıntılar, yazara iletilen çağrı metnindendir. Video bu çalışma sırasında doğrudan izlenemedi; çağrı metninin tamamının yayının birebir dökümü olduğu ileri sürülmemektedir. Yayının tarihi ve iki çizgi vurgusu, 29 Ekim tarihli Aytunç Erkin yazısında da anılmaktadır.
https://www.youtube.com/live/hfLcoQGGKrE?si=c2AqrL5e-RdVONji
[4] Cumhuriyet, 27 Ekim 2026: Kocasakal’la seçim sonrası söyleşi. Seçmenlerin gerekçeleri ve anayasal tehlikelere ilişkin ifadeler onun değerlendirmeleridir.
[5] Sözcü, 27 Ekim 2026:. Yeni anayasa ve değiştirilemez hükümlerin dolaylı aşındırılmasına ilişkin görüşleri.
https://www.sozcu.com.tr/amp/ozgurlugumuzu-yargi-tehdit-ediyor-p373072
[6] Aytunç Erkin, Nefes, 29 Ekim 2026: Üç grubun ittifakı ve Kocasakal’ın yazara verdiği Atatürk milliyetçiliği yanıtı. Grupların tamamının parti bağlantıları veya bağımsızlığı doğrulanmış sayılmamaktadır.
[7] Dokuz Eylül, Ekim 2026:. Genel kurul salonunda Türk bayrağı açılması ve Divanın ortak değer uyarısı. Bu olay, seçimden sonra baro binasına bayrak asılması iddiasıyla aynı değildir.
https://dokuzeylul.com/istanbul-barosunda-kocasakal-donemi
[8] Ruşen Çakır, Medyascope, 26 Ekim 2026:. Yeni Partili avukatların farklı listelere desteğine ilişkin gözlem. Parti organlarınca alınmış resmî destek kararının kanıtı olarak kullanılmamıştır.
https://medyascope.tv/2026/10/26/istanbul-barosu-secimleri-bize-neler-soyluyor/
[9] Soner Yalçın, Nefes, 27 Ekim 2026:. Sonucu Cumhuriyetçi düşüncenin karşılığı üzerinden yorumlayan köşe yazısı; bir seçmen araştırması değildir.
https://www.nefes.com.tr/yazarlar/soner-yalcin/hafizanin-zaferi-160771
[10] Cumhuriyet ve ANKA, 26 Ekim 2026:. Özel’in hukukun üstünlüğü, yargı bağımsızlığı ve savunma hakkı vurguları.
[11] Cumhuriyet, 19 Mart 2025: https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/istanbul-barosundan-imamoglu-aciklamasi-hicbir-bicimde-2311050.
[12] ANKA, 29 Mayıs 2026:. Haberdeki hukuki nitelemeler Kaboğlu’na aittir.
[13] Cumhuriyet, 20 Ekim 2024:
[14] Bianet, Ekim 2024:
https://bianet.org/haber/kaboglu-sozlerim-baglamindan-kopartildi-300964
[15] Kısa Dalga, 26 Ekim 2026:. Geçmiş mesleki uygulamalara yönelik eleştiriler ve seçim sonrasındaki farklı siyasi tepkiler.
[16] Medyascope, 12 Ekim 2026:
https://medyascope.tv/2026/10/12/istanbul-2-nolu-baro-baskanligi-secimini-riza-saka-kazandi/
[17] ANKA, 13 Ekim 2026:
Bunları da beğenebilirsiniz
2019’DA CHP’NİN İKTİDARI KESİNLEŞTİ!..
“BİZİM OĞLANLAR” İLE “ANKARA’DAKİ ADAMIMIZ”!..
